
Tõnu Kaljuste Conductor
Tõnu Kaljuste Conductor


Mija wÅ‚aÅ›nie dziesięć lat, odkÄ…d wydaÅ‚a swojÄ… pierwszÄ… pÅ‚ytÄ™ dla wytwórni ECM. ZrobiÅ‚a to niemal w tym samym skÅ‚adzie, ale z jednÄ… różnicÄ… – na „Magical Forest” Sinikka Langeland zaprosiÅ‚a jeszcze żeÅ„skie wokalne Trio Mediaeval. ZespóÅ‚ ten wykonuje gÅ‚ównie muzykÄ™ Å›redniowiecza oraz wspóÅ‚czesnÄ… nurtu spiritual minimalism, dziaÅ‚a od dwudziestu lat i wÅ‚aÅ›ciwie już od poczÄ…tku swej kariery należy do stajni ECM. Skandynawskie ludowoÅ›ci, w których specjalizuje siÄ™ norweska wokalistka grajÄ…ca na kantelach (rodzaj fiÅ„skiej cytry), spotkaÅ‚y siÄ™ na jej nowej pÅ‚ycie z modalnymi dźwiÄ™kami jak z Wieków Åšrednich (chociaż wÅ‚aÅ›ciwie czÄ™sto bliżej im do renesansu i liryki wokalnej tego czasu), a dobarwiÅ‚y je jazzujÄ…ce, mocno free, czÄ™sto sonorystyczne improwizacje trÄ™bacza Arve Henriksena, saksofonisty Trygve Seima oraz sekcji rytmicznej Anders Jormin - kontrabas i Markku Ounaskari - zestaw perkusyjny i perkusjonalia.
Na „Magical Forest” mamy muzykÄ™ korzeni hoÅ‚dujÄ…cÄ… wspóÅ‚czesnemu nurtowi nowej prostoty. W ujÄ™ciu artystki termin „korzenie” możemy potraktować nawet dosÅ‚ownie – jesteÅ›my przecież w „magicznym lesie”. Jej jÄ™zyk muzyczny zaprasza sÅ‚uchacza do poszukiwania kolejnych, czÄ™sto nieoczywistych metafor. Åšwiat lasu jest tajemniczy i peÅ‚en niesamowitoÅ›ci, jakby Langeland chciaÅ‚a powiedzieć „to tu siÄ™ wszystko zaczęło: czÅ‚owiek, życie, sztuka”. Bo cóż może być bardziej dla czÅ‚owieka pierwotne niż natura?
Jak najbardziej siÄ™gajÄ…ce w głąb historii – muzyki artystycznej i ludowej, religii, rytuaÅ‚ów i kultury tradycyjnej – medytacyjne pieÅ›ni oparte sÄ… na zapomnianych tekstach i legendach ludów PóÅ‚nocy, które autorka zebraÅ‚a samodzielnie. Odnajdziemy na przykÅ‚ad umuzyczniony przez Langeland tekst „rytuaÅ‚u niedźwiedzia”, w czasie którego na drzewie wieszano czaszkÄ™ niedźwiedzia i poÅ›wiÄ™cano dary jej bogowi, lub modlitwÄ™ do bóstw lasu; ponadto pieÅ›ni, którym tematykÄ… bliżej już wierzeniom chrzeÅ›cijaÅ„skim, jak dwa utwory zwiÄ…zane z biblijnÄ… drabinÄ… Jakuba – mogÄ…cÄ… na przykÅ‚ad łączyć ZiemiÄ™ z Niebem, tworzÄ…c axis mundi.
Ta muzyka, choć miejscami wielu może wydać siÄ™ nawet bÅ‚aha, z pewnoÅ›ciÄ… ukoi zmysÅ‚y pogrążonego w wielkomiejskim zgieÅ‚ku miÅ‚oÅ›nika muzyki – nie tylko jazzowej. Medytacyjność, czÄ™sto transowość, uniwersalny artystyczny przekaz ponad podziaÅ‚ami gatunkowymi i epokami (muzyka tradycyjna, dawna i jazz), prostota lirycznych harmonii, dźwiÄ™ków poszukujÄ…cych oddechu i ciszy, z dala od tonalnoÅ›ci muzycznego dziÅ› (choć pojawia siÄ™ wiele ujmujÄ…cych melodii i fraz pÅ‚ynÄ…cych piÄ™knie jak w romantycznej miniaturze), jest siłą tego albumu. SamÄ… przyjemnoÅ›ciÄ… jest Å›ledzenie podstawy rytmicznej nieszablonowej jazzowej sekcji Jormin - Ounaskari co nie dziwi, choćby dlatego, że obaj majÄ… na koncie niejeden projekt poÅ›wiÄ™cony dawnym utworom Norwegii.
Szkoda tylko że na pÅ‚ycie nie zachwyca spoistoÅ›ciÄ… gÅ‚osów Trio Mediaeval, które nie jest w takiej formie, jak na przykÅ‚ad na „Words Of The Angel” (2001), miejscami szwankuje też realizacja najdrobniejszych szczegóÅ‚ów – a przecież w podobnej tkance z rodzaju minimal music każdy dźwiÄ™k widzimy jak na dÅ‚oni. Niejeden jednak znajdzie w „Magical Forest” miÅ‚e schronienie.
Trio Mediaeval
Berit Opheim Vocals
Linn Andrea Fuglseth Vocals
Release date: 29.07.2016
ECM 2448
1.PUUN LOITSU
(Sinikka Langeland)
02:58
2.SAMMAS
(Sinikka Langeland)
04:23
3.JACOB’S DREAM
(Sinikka Langeland)
07:38
4.THE WOLFMAN
(Sinikka Langeland)
05:05
5.THE MAGICAL FOREST
(Sinikka Langeland)
05:34
6.KØYRI
(Sinikka Langeland)
05:45
7.KAMUI
(Sinikka Langeland)
06:09
8.KARSIKKO
(Sinikka Langeland)
04:34
9.PILLAR TO HEAVEN
(Sinikka Langeland)
04:58


