The Most Beautiful Sounds Next to Silence

"Silvestrov did not want to duplicate the noise of this terrible war. Rather, it has attempted to show how vulnerable our civilization is. „Majdan 2014” is one of the most important albums of 2022"

​

Od zarania dziejów muzyka bywa traktowana jak oręż – dodaje odwagi, wyraża bunt, zagrzewa do walki. Niektóre kompozycje stały się nośnikami ideologii, odnosiły się do problemów społecznych lub były środkiem przemycania wywrotowych treści, uderzających w skostniały system.

Ukraiński kompozytor, Walentyn Sylwestrow, do roku 2014 raczej unikał polityki. Nie widział w niej ani nic atrakcyjnego, ani też nic koniecznego dla prowadzenia swojej działalności artystycznej. Jednak prozachodnie demonstracje na kijowskim Majdanie nagle zmieniły jego nastawienie.

Sylwestrow stał się naocznym świadkiem historycznej rewolty i wszedł w rolę muzycznego kronikarza, który nadał dźwiękowy wymiar niepodległościowym dążeniom Ukraińców. Majdan 2014, jego najważniejsza kompozycja z tego historycznego momentu, to utwór chóralny świadczący o kulturowym uporze Ukrainy. Pod tym względem kompozycja nosi dziś wymiar dramatyczny, jak mało która utwór muzyki współczesnej.

To właśnie kulturowy upór Ukrainy najbardziej irytuje Władmira Putina. Prezydent Rosji uważa Ukrainę za część Rosji i właśnie dlatego najechał ten kraj 24 lutego 2022 roku. Sylwestrow podkreśla, że Putin nie jest twarzą rosyjskiej kultury. Mimo to cierpi z powodu wojny, która zmusiła go do ucieczki na początku marca z Kijowa do Berlina wraz z córką i wnuczką.

22 września, w dniu 85-tych urodzin kompozytora, ukazało się nagranie Majdanu 2014. Wydała go legendarna niemiecka firma ECM, z która Sylwestrow współpracuje od wielu lat. Album przynosi zapis koncertu Kijowskiego Chóru Kameralnego pod dyrekcją Mykoły Hołdycha, który odbył się w 2016 roku w katedrze św. Michała w Kijowie. Oprócz tytułowej kompozycji na płycie znalazły się trzy mniejsze utwory chóralne kompozytora, cykle Cztery pieśni (2014), Dyptyk (2016) i Tryptyk (2015).

Sylwestrow, choć wyraźnie zaznacza w tych kompozycjach cechy swojego stylu i rozpoczyna każdą z czterech części Majdanu wariacjami na temat ukraińskiego hymnu, nie epatuje ponad miarę ani „agresywnym” muzycznym patriotyzmem, ani nie stworzył dzieła „ku czci” i „z okazji” . Jak można przeczytać w książkowym eseju Tatjany Frumkis, zajmują go „proste życiowe sprawy”, które twórca łączy z „odczuwaniem piękna świata i ludzkich uczuć”.

Sylwestrow nie chciał dublować hałasu tej strasznej wojny. Raczej podjął próbę pokazania, jak bezbronna jest nasza cywilizacja.  Muzyczne wyznanie ulotności ludzkiej egzystencji stanowi duchową i najważniejszą treść tego albumu. Przewijające się przez wszystkie części Majdanu wiersze Tarasa Szewczenki, którego twórczość uważana jest za fundament współczesnej literatury ukraińskiej, są dla Sylwestrowa świadectwem kulturowej niepodległości Ukrainy. Kompozycja nie nawołuje do walki, lecz w swej melodycznie czytelnej i przemyślanej polifonii wydaje się cichym i dochodzącym z daleka wezwaniem do refleksji nad kruchością cywilizacji. Nie przegapcie tej płyty. Majdan 2014 jest jeśli nie najważniejszym, to z pewnością jednym z najważniejszych albumów 2022 roku.

(https://wkulturalnysposob.com)

Kiev Chamber Choir